اعضای ویژه

مجری سامانه جامع الکنرونیکی صنعت  آب و فاضلاب www.farabord.com




آدرس وب سايتهاي شركتهاي آب و فاضلاب شهري
شرکت آب و فاضلاب آذربايجان شرقي
شرکت آب و فاضلاب آذربايجان غربی
شرکت آب و فاضلاب اردبیل
شرکت آب و فاضلاب اصفهان
شرکت آب و فاضلاب ایلام
شرکت آب و فاضلاب بوشهر
شرکت آب و فاضلاب روستایی استان تهران
شرکت آب و فاضلاب چهار محال بختیاری
شرکت آب و فاضلاب خراسان شمالی
شرکت آب و فاضلاب خراسان رضوی
شرکت آب و فاضلاب خراسان جنوبی
شرکت آب و فاضلاب خوزستان
شرکت آب و فاضلاب زنجان
شرکت آب و فاضلاب سمنان
شرکت آب و فاضلاب سیستان و بلوچستان
شرکت آب و فاضلاب فارس
شرکت آب و فاضلاب قزوین
شرکت آب و فاضلاب قم
شرکت آب و فاضلاب کردستان
شرکت آب و فاضلاب گلستان
شرکت آب و فاضلاب گیلان
شرکت آب و فاضلاب لرستان
شرکت آب و فاضلاب مازندران
شرکت آب و فاضلاب مرکزی
شرکت آب و فاضلاب هرمزگان
شرکت آب و فاضلاب همدان
شرکت آب و فاضلاب یزد
شرکت آب و فاضلاب کاشان
شرکت آب و فاضلاب مشهد
شرکت آب و فاضلاب اهواز
شرکت آب و فاضلاب شیراز
جانمايي تصفيه خانه هاي فاضلاب در كلان شهر ها به كمك تلفيق
چكيده يكي از مسائل مهم مطرح در كنار كمبود و تقاضاي آب در شهرهاي بزرگ، مسئله دفع فاضلاب است. همچنين ادامه روند استفاده مجرد از سيستم هاي تصفيه متمركز نگراني هايي از قبيل محدوديت هاي ظرفيت تصفيه خانه متمركز، افزايش رشد جمعيت، كاهش آب ناشي از تغييرات در چرخه هاي جهاني آب و تامين آسايش خاطر مردم منطقه در مواقع بحراني را در پي دارد. بنابراين استفاده از سيستم هاي تصفيه غيرمتمركز و ماهواره اي براي كلان شهرها از جمله شهر تهران امري ضروري است. حال موضوع مهم در اين راستا انتخاب مكان مناسب براي قرارگيري تصفيه خانه هاي غيرمتمركز در سطح شهر تهران است. روش هايي كه از تصميم گيري چند معياره براي مكانيابي استفاده مي كنند، از جمله اين راهكارها هستند. با استفاده از تصميم گيري چند معياره مي توان انتظار داشت محل معرفي شده، كليه معيارهاي مورد نظر را به نسبت وزني كه دارند ارضا مي كند. همچنين استفاده از منطق فازي در تصميم گيري، مسئله عدم قطعيت و عدم دقت مرتبط با آگاهي تصميم گيرنده در اختصاص دادن وزن دقيق به معيارها را حل كرده است. در اين تحقيق با تعريف معيارها، زيرمعيارها و وزن هاي موثر در مكانيابي تصفيه خانه غيرمتمركز، كه اين وزن ها به كمك فرآيند تحليل سلسله مراتبي فازي و برش آلفا بدست آمده اند، و با كمك گرفتن از نقشه هايي بر پايه سيستم اطلاعات به تعيين نقاط بهينه پرداخته شده است. (GIS) جغرافيايي فرآيند تحليل ،(GIS) واژه هاي كليدي: مكانيابي، تصميم گيري چند معياره، سيستم اطلاعات جغرافيايي سلسله مراتبي فازي، برش آلفا 1 - مقدمه يكي از مسائل مهم مطرح در كنار كمبود و تقاضاي آب در شهرهاي بزرگ، مسئله دفع فاضلاب است. با توجه به ادامه روند استفاده مجرد از سيستم هاي تصفيه متمركز نگراني هايي در مورد اين گونه از تصفيه خانه ها از قبيل: محدوديت هاي ظرفيت، افزايش رشد جمعيت، كاهش آب ناشي از تغييرات در چرخه هاي جهاني آب و تامين آسايش خاطر مردم منطقه در مواقع بحراني وجود دارد [ 1]. يكي از سيستم هاي موجودي كه ملاحظات اقتصادي، اجتماعي و محيط زيستي را يكجا در بر مي گيرد، استفاده از سيستم هاي تصفيه ماهواره اي و تصفيه غير متمركز است. امروزه با استفاده از سيستم هاي تصفيه ماهواره اي و غير متمركز علاوه بر جلوگيري از هزينه هاي بالاي شبكه هاي انتقال، امكان استفاده از پساب تصفيه شده در محل توليد و محل هاي مورد نياز امكان پذير مي باشد. مسئله دفع و تصفيه فاضلاب براي كلان شهرها همانند شهر تهران يك امري ضروري است. با توجه به تكميل نشدن طرح هاي فاضلاب تهران در مدت زمان پيش بيني شده، مشخص است كه ادامه اين روند شهر تهران را با مشكل مواجه خواهد كرد. وجود تصفيه خانه هاي كوچك موجود در بعضي مناطق تهران هم جوابگوي نياز امروز و فرداي تهران نيست. از طرفي ديگر با توجه به اقليم خشك تهران، نياز به پساب تصفيه شده در سطوح مختلف مصرف neshsatehgar@civil.sharif.edu ، ١ دانشجوي ارشد مهندسي محيط زيست، دفتر مطالعات آب و محيط زيست دانشگاه صنعتي شريف tajrishy@sharif.ir ، ٢ دانشيار دانشكده مهندسي عمران و دفتر مطالعات آب و محيط زيست دانشگاه صنعتي شريف abrisham@sharif.ir ، ٣ استاد دانشكده عمران دانشگاه صنعتي شريف سومين همايش ملي آب و فاضلاب (با رويكرد اصلاح الگوي مصرف) تهران، اسفندماه ١٣٨٨ ٢ بشدت احساس مي شود. به همين منظور شهر تهران نياز به يك برنامه صحيح براي دفع فاضلاب خود دارد. اين برنامه صحيح نيازمند تعين تعداد تصفيه خانه لازم و جانمايي مناسب آنها با توجه به امكان استفاده مجدد از پساب و بهبود وضعيت كيفي مسيل هاي داخل شهر مي باشد. بديهي است تعداد زيادي از عوامل در تصميم گيري انتخاب مكان مناسب براي احداث تصفيه خانه غير متمركز دخيل با توجه به قابليت خود در مديريت حجم زياد داده هاي مكاني از (GIS) اند كه استفاده از سيستم اطلاعات جغرافيايي منابع مختلف مطلوب مي باشد. ذخيره، بازيابي، آناليز و نمايش اطلاعات مطابق با خصوصيات تعيين شده توسط كاربر براي (MCDM) از مشخصات بارز اين سيستم اطلاعاتي مي باشد. استفاده از روش هاي تصميم گيري چند معياره ارزش گذاري معيارها موثر در تصميم گيري و انتخاب مكان مناسب يكي از راهكارهاي مفيدي است كه در ادبيات و روشهاي تصميم گيري چند معياره به GIS مكان يابي به چشم مي خورد [ 2]. در اين تحقيق با استفاده از تلفيق انتخاب مناسب ترين مكان براي احداث تصفيه خانه هاي غير متمركز پرداخته شده است. معيارهاي فاصله از پارك ها و فضاهاي سبز جهت استفاده از پساب تصفيه شده، فاصله از تصفيه خانه هاي قديمي موجود به منظور سهولت بسط و توسعه آن ها، فاصله از خطوط لوله اصلي شبكه فاضلاب (تونل هاي شرقي و غربي فاضلاب) به منظور عمل استخراج و تصفيه فاضلاب، تراكم جمعيت، فاصله از شبكه فاضلاب بهره برداري شده، فاصله از شبكه فاضلاب اجرا شده ، فاصله از مناطق داراي افت آب زيرزميني به منظور تغذيه آب زيرزميني توسط پساب تصفيه شده، پهنه بندي مناطق و كاربري بر اساس طرح جامع تهران و فاصله از مسيل ها به منظور دفع پساب تصفيه شده از جمله معيارهاي موثر انتخاب شده در اين راستا مي باشند. -2 پيشينه مطالعات و مكانيابي (GIS) -1-2 سيستم اطلاعات جغرافيايي به عنوان يك سيستمي براي مديريت، نمايش و تحليل داده هاي مكاني براي GIS در طول چند سال اخير از سهولت بخشيدن و كاهش هزينه ها در فرآيند مكان يابي استفاده شده است. هدف از يك مكان يابي پيدا كردن مكاني بهينه مي باشد كه تمام معيارهاي از پيش تعريف شده را ارضا كند. فرآيند مكان يابي معمولا شامل دو فاز اصلي غربالگري ( تشخيص يك تعداد محدودي از مكان هاي موجود از كل محدوده مورد بررسي با توجه به عوامل محدود كننده) و ارزيابي ( در راستاي بررسي گزينه ها براي تعين مكان مناسب تر) مي باشد. گاهي يك گروه زيادي از عوامل متضاد در هر دو فاز وارد مي شوند. در اين گونه مواقع يك تعدادي از ابزارها براي تعين مكان بهينه در دسترس مي باشند. اين ابزارها شامل سيستم براي مسائلي كه داراي تعريف و ساختار مشخص هستند و سيستم پشتيبان تصميم (Expert System) هاي خبره براي مسائلي كه داراي ساختار واضحي نيستند و يا تركيب اين دو بكار مي (Decision support system) گيري مي تواند مكان يابي را در حالت هايي كه مسئله داراي ساختار واضحي MCDM با روش هاي GIS روند. اما تركيب نيست و يا داراي ساختاري نيمه واضح است، به اين معني كه تصميم گيرندگان اطلاعات كامل و قابل اطميناني راجع .[ به معيارها، گزينه هاي تصميم گيري و نتيجه حاصله ندارند، آسان كند [ 3 (FAHP) -2-2 فرآيند سلسله مراتبي فازي در ارزيابي هر موضوعي نياز به معيار اندازه گيري با شاخص الزامي است. انتخاب شاخص مناسب اين امكان را مي دهد كه مقايسه درستي بين معيارها يا آلترناتيوها صورت پذيرد. اما وقتي كه چند يا چندين شاخص براي ارزيابي در نظر گرفته مي شود، كار ارزيابي پيچيده مي شود و پيچيدگي كار زماني بالا مي گيرد كه معيار هاي چند يا چندين گانه باهم در فضا و از جنس هاي مختلف باشند. در اين هنگام كار ارزيابي و مقايسه از حالت ساده تحليلي كه ذهن سومين همايش ملي آب و فاضلاب (با رويكرد اصلاح الگوي مصرف) تهران، اسفندماه ١٣٨٨ ٣ قادر به انجام آن است خارج مي شود و به يك ابزار تحليل عملي قوي نياز خواهد بود. يكي از ابزارهاي توانمند براي است. (AHP) چنين وضعيت هايي فرآيند تحليل سلسله مراتبي فرآيند تحليل سلسله مراتبي يك روش انعطاف پذير و كمي براي انتخاب گزينه هاي تصميم گيري بر اساس نسبت ارجحيتشان به يك يا چندين معيار مورد نظر مي باشد. فرآيند تحليل سلسله مراتبي يكي از روش هاي تصميم گيري چند معياره مي باشد كه از ساختار سلسله مراتبي براي ارائه يك مسئله استفاده كرده و سپس به بسط و توسعه .[ ارجحيت گزينه ها با توجه به قضاوت صورت گرفته توسط كاربر مي پردازد [ 4 فرآيند تحليل سلسله مراتبي علارغم محبوبيتش اغلب با انتقاد ناتواني در دخيل كردن عدم قطعيت و عدم دقت مرتبط با آگاهي تصميم گيرنده در ارائه وزن هاي دقيق مواجه است. از آنجايي كه كمبود قطعيت يك مشخصه رايج از براي حل اين مسائل توسعه داده شده (FAHP) مسائل تصميم گيري است، روش فرآيند تحليل سلسله مراتبي فازي بود. اين روش به تصميم گيرندگان اجازه بيان تقريبي يا انعطاف پذير اولويت ها با استفاده از اعداد فازي مي دهد كه .[ عدم كمبود قطعيت در داده هاي ورودي را با اعمال فازيت در قضاوت پوشش مي دهد [ 5 تئوري مجموعه فازي يك تئوري رياضي طراحي شده با مدلي از ابهام فرآيند انسان شناختي است. اين تئوري به از  A (x) طور اساسي يك تعميم از مجموعه تئوري است كه مرزهاي ناقص شفاف را توصيف مي كند. تابع عضويت يك مجموعه فازي بر روي يك دامنه از اعداد حقيقي عمل كرده و عموما يك مقياسي بين فواصل 0 و 1 ميدهد. از اين رو فرآيند تحليل سلسله مراتبي فازي يك دامنه از مقدارهايي براي بيان عدم قطعيت تصميم گيرندگان استفاده مي كند. تصميم گيرنده آزاد است تا يك دامنه از مقدارهايي را كه بازتابي است از اطمينانش انتخاب كند. تصميم گيرنده متناوبا مي تواند معيارهايش را بر حسب حالت هاي خوش بينانه، بد بينانه يا متعادل به ترتيب با نشان .[ دادن دامنه مقداري از زياد، كم و يا متوسط تعين كند [ 6 يك قضاوت غير قطعي كارشناسي مي تواند بوسيله عدد فازي نشان داده شود. يك عدد فازي مثلثي، يك نوع تعريف ميشود. اين تابع عضويت در (l, m, u) مخصوص از عدد فازي است كه تابع عضويت آن بوسيله سه عدد حقيقي شكل ( 1) نشان داده شده و توصيف رياضي آن بوسيله رابطه 1 بيان شده است. A=(l, m, u) شكل ( 1): عدد فازي مثلثي (1) به ترتيب حدهاي پايين، وسط و بالاي اعداد فازي مثلثي هستند. u و m،l كه در آن بر پايه اعداد فازي مثلثي پيشنهاد داده شده اند. در اين تحقيق روش برش آلفا، FAHP تعداد زيادي از روش هاي 7]، براي بدست آوردن وزن نهايي معيارها مورد ] GIS كه روشي است مطمئن در كاربرد هاي مكان يابي توسط استفاده قرار گرفته شده است. عملكرد اين روش در پنج گام تشكيل ماتريس مقايسه زوجي فازي مثلثي، بكاربردن بسط توسعه فازي و تشكيل ماتريس عملكرد، چك كردن رتبه فازي بر اساس روش برش آلفا، اعمال روش برش آلفا و و بدست آوردن وزنهاي نهايي نرمال شده قابل توضيح مي باشد. λ اعمال تابع A 0, x l (x-l)/(m-l), l x m ~(x) (u-x)/(u-m), m x u 0, x u             سومين همايش ملي آب و فاضلاب (با رويكرد اصلاح الگوي مصرف) تهران، اسفندماه ١٣٨٨ ٤ -3 متدولوژي و تحليل -1-3 جمع آوري اطلات و داده هاي مورد نياز 21 و 22 شهر تهران را در بر مي گيرد كه در شكل ( 2) قابل مشاهده ،13 ، محدوده مورد مطالعه مناطق 1 تا 8 مي باشد. نقشه هاي مورد نياز بر اساس معيارهاي تعريف شده در اين تحقيق مي باشند. اكثر اين نقشه ها با توجه به ساخته شده و در تحليل مسئله موجود به كار گرفته شده اند. Arc GIS داده هاي معتبر موجود، در نرم افزار شكل ( 2): محدوده مورد مطالعه -2-3 ساختار سلسله مراتبي براي معيار ها و زير معيار ها ساختار سلسله مراتبي به گونه اي شكل مي گيرد كه هدف تصميم گيري در راس اين سلسله قرار مي گيرد. به همين ترتيب معيارهاي اصلي در سطح دوم و اگر زير معياري براي معيارهاي اصلي وجود داشته باشد در سطح دوم و به همين ترتيب تا اينكه در سطح آخر گزينه هاي تصميم گيري بيان مي شود. در اين تحقيق هدف اصلي، معيارها و زير معيارها به صورت شكل ( 3) قابل مشاهده هستند. هدف: انتخاب مكان مناسب براي احداث تصفيه خانه هاي غير متمركز فاضلاب شبكه فاضلاب كاربري زمين تراكم جمعيت استفاده مجدد از پساب فاصله از خط لوله اصلي فاصله از پارك هاي بزرگ شهر فاصله از شبكه فاضلاب بهره برداري شده فاصله از مسيل ها فاصله از شبكه فاضلاب اجرا شده تغذيه آب زيرزميني فاصله از تصفيه خانه هاي قديمي موجود شكل ( 3): ساختار سلسله مراتبي براي معيار ها و زير معيار ها سومين همايش ملي آب و فاضلاب (با رويكرد اصلاح الگوي مصرف) تهران، اسفندماه ١٣٨٨ ٥ -3-3 تشكيل ماتريس مقايسه زوجي فازي معيارها و زير معيارها بايد ماتريس مقايسات زوجي را تشكيل داد. اين FAHP بعد از مشخص شدن معيارها و زير معيارها، طبق روش ماتريس به مقايسه دو به دويي معيارها مي پردازد كه اين عمل براي تمام سطوح معيارها اصلي و زير معيارها انجام مي 2) و ( 3) نشان دهنده اين ماترس ها مي باشند. ) ،( شود. جداول ( 1 جدول ( 1): ماتريس مقايسه زوجي فازي معيارهاي اصلي جدول ( 2): ماتريس مقايسه زوجي فازي زير معيار شبكه جدول ( 3): ماتريس مقايسه زوجي فازي زير معيار استفاده مجدد از پساب 4-3 - اعمال روش برش آلفا با توجه به توضيحات داده شده براي روش برش آلفا، اين روش را بر روي ماتريس هاي مقايسه زوجي فازي اعمال كرده كه بر طبق آن وزن هر يك از معيارها و زير معيارها در هر سطح بدست مي آيد. با توجه به تحليل حساسيت 5) و ( 6) نشان ) ،( سه مقدار صفر، 0.5 و 1 اختصاص داده شده است. جداول ( 4 λ مقدار 0.6 و به α انجام گرفته به دهنده اين وزن ها مي باشند. جدول ( 8) وزن نهايي معيارها را نشان مي دهد. جدول ( 4): وزن معيار هاي اصلي شبكه فاضلاب معيار استفاده مجدد از پساب كاربري زمين تراكم جمعيت 1و 1و 1) شبكه ) ( 4و 2و 1 ) ( 6و 4و 2 ) ( 7و 5و 3 ) 1) استفاده مجدد از پساب / 1و 4 / 1و 2 ) ( 1و 1و 1 ) ( 5و 3و 1 ) ( 6و 4و 2 ) 1) كاربري زمين / 1و 6 / 1و 4 /2) (1/ 1و 5 / 1و 3 ) ( 1و 1و 1 ) ( 4و 2و 1 ) 1) تراكم جمعيت / 1و 7 / 1و 5 /3) (1/ 1و 6 / 1و 4 /2) (1/ 1و 4 / 1و 2 ) ( 1و 1و 1 ) معيار فاصله از خط لوله اصلي فاضلاب فاصله از شبكه فاضلاب بهره برداري شده فاصله از تصفيه خانه هاي قديمي موجود فاصله از شبكه فاضلاب اجرا شده 1و 1و 1) فاصله از خط لوله اصلي فاضلاب ) ( 3و 1و 1 ) ( 3و 1و 1 ) ( 7و 5و 3 ) 3و 1و 1) فاصله از شبكه فاضلاب بهره برداري شده ) ( 1و 1و 1 ) ( 3و 1و 1 ) ( 7و 5و 3 ) 3و 1و 1) فاصله از تصفيه خانه هاي قديمي موجود ) ( 3و 1و 1 ) ( 1و 1و 1 ) ( 7و 5و 3 ) 1) فاصله از شبكه فاضلاب اجرا شده / 1و 7 / 1و 5 /3) (1/ 1و 7 / 1و 5 /3) (1/ 1و 7 / 1و 5 /3) ( 1و 1و 1 ) فاصله از مسيل ها فاصله از پارك هاي بزرگ شهر تغذيه آب زيرزميني معيار 1و 1و 1) تغذيه آب زيرزميني ) ( 5و 3و 1 ) ( 7و 5و 3 ) 1) فاصله از پارك هاي بزرگ شهر / 1و 5 / 1و 3 ) ( 1و 1و 1 ) ( 5و 3و 1 ) 1) فاصله از مسيل ها / 1و 7 / 1و 5 /3) (1/ 1و 5 / 1و 3 ) ( 1و 1و 1 ) معيار α λ تراكم جمعيت كاربري زميناستفاده مجدد از پساب شبكه فاضلاب 0.6 0 0.4610 0.3172 0.1413 0.0805 0.5 0.4545 0.3218 0.1491 وزن 0.0746 1 0.4516 0.3238 0.1527 0.0719
فرابرد شبکه انجمن متخصصین آب و فاضلاب        شرکت هیدرو پارس 

تبلیغ